
วาล์วผสมปุ๋ย วาล์วดูดปุ๋ย หรือ แวนจูรี่ มีการทำงานยังไง?
รู้หรือเปล่าว่าในขณะที่เกษตรกร กำลังทำอย่างอื่นกันอยู่ ไร่ของพวกเขาก็สามารถรดน้ำใส่ปุ๋ยให้ตัวเองได้ด้วย
ต้องขอบคุณ “การเกษตรยุคใหม่” ที่ทำให้เกษตรกรกลายเป็น “เกษตรกรยุคใหม่” ซึ่งการเกษตรยุคใหม่ที่เราจะพูดถึง
ในบทความนี้มีชื่อว่า วาล์วผสมปุ๋ย (Venturi Valve) อุปกรณ์ช่วยทุ่นแรงที่ไม่ใช่แค่ช่วยลดเวลาการทำงานของเกษตรกร
แต่ยังประหยัดค่าใช้จ่ายและทำให้การให้ปุ๋ยมีความสมดุลกับความต้องการของพืชและดิน แถมการทำงานของวาล์วผสมปุ๋ยที่ว่านี้ยังไม่ต้องพึ่งพามอเตอร์อีกด้วย
ทำความรู้จักกับวาล์วผสมปุ๋ยกัน
วาล์วผสมปุ๋ย เป็นอุปกรณ์ที่ส่งน้ำผสมปุ๋ยให้กับพืชและดินผ่านการปล่อยน้ำไหลเข้าไปในท่อเพื่อสร้างแรงดันต่ำ
ในขณะเดียวกัน แรงดันดังกล่าวจะดึงเอาปุ๋ยที่อยู่ในถังปุ๋ยเข้าสู่น้ำ เพื่อรดน้ำและใส่ปุ๋ยให้แก่พืชในเวลาเดียวกัน

ความสำคัญของวาล์วผสมปุ๋ย
- ประสิทธิภาพที่เพิ่มขึ้น: สารอาหารจะถูกดูดซึมได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้นเมื่อส่งตรงไปยังรากเมื่อเทียบกับวิธีการแบบดั้งเดิม
- การควบคุมที่ดียิ่งขึ้น: การให้ปุ๋ยทางวาล์วผสมปุ๋ยไปพร้อมกับน้ำช่วยให้สามารถจัดการอัตราและความถี่ในการให้ปุ๋ยได้อย่างแม่นยำ หลีกเลี่ยงการให้ปุ๋ยมากเกินไปหรือน้อยเกินไป และตรงกับความต้องการของพืชได้อย่างมีประสิทธิภาพ
- การเจริญเติบโตที่ดีขึ้น: พืชได้รับสารอาหารและน้ำอย่างสม่ำเสมอ ส่งผลให้สุขภาพโดยรวมของพืชดีขึ้นและผลผลิตเพิ่มขึ้น
- ประโยชน์ด้านสิ่งแวดล้อม: วาล์วผสมปุ๋ยช่วยลดการไหลของปุ๋ยลงไปที่อื่นที่ไม่ใช่พืชผลและลดความเสี่ยงที่ปุ๋ยจะถูกทำให้ไหลลงสู่แหล่งน้ำใต้ดิน ลดมลพิษและปกป้องระบบนิเวศ
- ประหยัดเวลาและเเรงงาน: เนื่องจากวาล์วผสมปุ๋ยสามารถทำงานได้ด้วยตัวเองเพียงแค่เปิดวาล์วเพื่อสร้างแรงดันต่ำ ดังนั้น เกษตรกรจะมีเวลาในการวางแผนพัฒนาการทำฟาร์ม หรือ ทำงานอย่างอื่นที่ต้องใช้เวลาได้
หลักการทำงานของวาล์วดูดปุ๋ย
คำว่า เวนจูลี่ (Venturi) ในที่นี้มีความหมายว่า การทำงานที่อาศัยความเร็วจากการเคลื่อนที่ของน้ำอัดเข้าไปที่
คอคอด ซึ่งถูกเจาะรูเล็กๆไว้ เมื่อน้ำเคลื่อนที่ผ่าน รูเหล่านั้นจะทำให้เกิดสุญญากาศ ซึ่งเป็นเสมือนพระเอกของระบบวาล์ว
ผสมปุ๋ย ทั้งนี้ วาล์วผสมปปุ๋ยประกอบด้วยสามส่วน ได้แก่ วาล์วผสมปุ๋ยแวนจูรี่ สายดูดปุ๋ย และถังปุ๋ย
- วาล์วผสมปุ๋ยแวนจูรี่ จะมีส่วนที่เรียกว่าคอคอด ซึ่งทำให้ความเร็วของน้ำเพิ่มขึ้นขณะไหลผ่านและเป็นบ่อเกิดของแรงดันต่ำ
- สายดูดปุ๋ย ช่วยให้วาล์วผสมปุ๋ยดูดปุ๋ยที่ต้องการเข้าไปในกระแสน้ำ
- ถังปุ๋ย เป็นห้องเก็บปุ๋ยสำหรับให้สายดูดปุ๋ยดูด
วาล์วผสมปุ๋ยทำงานได้โดยใช้แรงดันที่มีต้นกำเนิดมาจากปั๊มน้ำ หรือ ระบบน้ำประปาที่มีแรงดันระดับนึง เพื่อปล่อยน้ำออกไป พอน้ำไหลไปตามท่อซึ่งถูกเจาะรูเล็กๆเอาไว้เป็นระยะๆ จะสร้างแรงดันต่ำขึ้นเเละเกิดแรงบับอัดเพื่อไปดูดของเหลว เช่น ปุ๋ย และนำปุ๋ยเหล่านั้นไปผสมกับน้ำในระบบท่อ เกิดการผสมผสานอย่างสม่ำเสมอก่อนจะส่งไปยังโคนต้นที่ต้องการได้อย่างทั่วถึง ทั้งนี้ ปุ๋ยที่เหมาะกับการใช้ในวาล์วผสมปุ๋ย คือปุ๋ยชนิดที่ละลายน้ำได้ดี เพราะมีการตกตะกอนน้อย ช่วยลดความเสี่ยงของท่อตันได้
ดังนี้ จะเห็นว่าการทำงานของวาล์วผสมปุ๋ยนั้น ไม่เพียงแต่ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพของการให้ปุ๋ยกับต้นไม้ในสวนของ
เกาตรกร แต่ยังทำงานง่ายและไม่ต้องพึ่งพามอเตอร์ ช่วยให้ประหยัดทั้งค่าใช้จ่ายและเวลาไปพร้อมๆกัน
อุปกรณ์ที่ใช้ในการติดตั้งวาล์วผสมปุ๋ย
- วาล์วผสมปุ๋ยแวนจูรี่ (Venturi Valve): ขนาดต้องเลือกให้เหมาะสมกับท่อเมนหลัก (1/2″,3/4″,1″,1.5″,2″)
- สายดูดปุ๋ย (Suction Hose): สายยางใสพร้อมตัวกรองปุ๋ย (Filter) ปลายสาย เพื่อป้องกันเศษปุ๋ยอุดตัน
- บอลวาล์ว (Ball Valve): สำหรับหรี่น้ำ (วาล์วหลัก) และเปิด-ปิดสายดูดปุ๋ย
- ข้อต่อท่อ (Fitting): เช่น ข้อต่อตรง, ข้อต่อสามทาง (Tee), ข้อต่อนิปเปิล สำหรับเชื่อมต่อกับท่อ PVC/PE ขนาดต่าง ๆ
- เทปพันเกลียว (Thread Seal Tape): ป้องกันการรั่วซึมตามข้อต่อเกลียว
วิธีการติดตั้งวาล์วผสมปุ๋ย
การติดตั้วาล์วผสมปุ๋ยเป็นกระบวนการที่ไม่ซับซ้อนและสามารถทำได้โดยไม่ต้องพึ่งช่างผู้เชี่ยวชาญ
- เลือกตำแหน่งที่เหมาะสม: เลือกจุดในท่อส่งน้ำชลประทานของที่มีแรงดันน้ำคงที่
- เชื่อมต่อวาล์วผสมปุ๋ย: ติดตั้งวาล์วผสมปุ๋ยเข้ากับสายส่งน้ำ ตรวจสอบให้แน่ใจว่าแน่นสนิทดีแล้ว
- ติดตั้งสายดูดปุ๋ย: เชื่อมต่อทางเข้าของวาล์วผสมปุ๋ยเข้ากับถังปุ๋ยหรือสารเคมีโดยใช้สายยางดูด
- ทดสอบระบบ: เปิดน้ำเพื่อตรวจสอบการรั่วซึมและตรวจสอบให้แน่ใจว่าแรงดูดทำงานได้อย่างถูกต้อง
การใช้งานวาล์วผสมปุ๋ย แบ่งตามระบบน้ำ
เนื่องจากระบบชลประทานสำหรับให้น้ำกับพืชในสวนมี 2 แบบ ทำให้การติดตั้งวาล์วผสมปุ๋ยที่ใช้กับระบบน้ำเหล่านี้ก็ต้องแตกต่างออกไปด้วย เราเลยขอแยกการติดตั้งวาล์วผสมปุ๋ยออกเป็น 2 แบบ
ทั้งนี้ การติดตั้งวาล์วผสมปุ๋ย (Venturi Injector) ในระบบสปริงเกลอร์และน้ำหยด ควรใช้วิธีต่อแบบชุดท่อบายพาส (By-pass) ซึ่งเป็นการสร้างเส้นทางสำรอง หรือ การเปลี่ยนเส้นทางการไหลของน้ำจากระบบทางเดิมน้ำหลัก หรือ วิธีดูดจากท่อหลักก็ได้ เพื่อให้ปั๊มน้ำสร้างแรงดูดปุ๋ยจากถังพักผ่านสายยางเข้าสู่ระบบน้ำและกระจายสู่พืชอย่างสม่ำเสมอ
วาล์วผสมปุ๋ยในระบบน้ำหยด

- ระบบน้ำหยดคืออะไร
เป็นระบบชลประทานในการเกษตรอย่างหนึ่ง มีหลักการทำงานคือเมื่อปล่อยน้ำผ่านท่อที่ติดตั้งไว้แบบ 1 จุด หรือ หลายจุด น้ำจะหยดลงที่โคนต้นและซึมลงไปที่ดินเพื่อให้เข้าถึงราก ทั้งนี้น้ำที่ปล่อยออกมาจะออกมาในปริมาณที่ใกล้ๆกันเพราะใช้แรงดันน้ำเท่ากัน และเพื่อป้องกันการอุดตันในท่อ ก่อนน้ำไหลออกมาจะมีการกรองก่อน 1 ชั้น
การทำงานของวาล์วผสมปุ๋ยกับระบบน้ำหยด
- น้ำไหลผ่านช่องแคบของเวนจูรี่วาล์วเพื่อสร้างแรงดันต่ำ
- ดึงปุ๋ยหรือสารอาหารจากถังสำรองเข้าสู่ระบบน้ำ
- น้ำที่ผสมปุ๋ยจะถูกกระจายไปยังรากพืชผ่านท่อน้ำหยด
วาล์วผสมปุ๋ยในระบบสปริงเกอร์
- ระบบสปริงเกอร์คืออะไร
เป็นระบบรดน้ำที่ใช้การบีบอัด หรือ ฉีดน้ำให้แตกเป็นหลายๆเส้นก่อนจะเหวี่ยงสายน้ำเหล่านั้นไปยังพื้นที่ในสวน
การทำงานของวาล์วผสมปุ๋ยกับระบบสปริงเกอร์
- น้ำจากปั๊มน้ำไหลผ่านเวนจูรี่วาล์ว ทำให้เกิดแรงดันต่ำ
- ดึงสารอาหารจากถังปุ๋ยเข้ามาผสมกับน้ำ
- น้ำที่ผสมปุ๋ยแล้วจะถูกส่งต่อไปยังหัวสปริงเกลอร์เพื่อกระจายทั่วพื้นที่
ข้อควรระวังหลังจากประกอบวาล์วผสมปุ๋ยแล้ว

- ตรวจให้แน่ใจว่าข้อต่อไม่มีการรั่ว
- ตรวจลูกศรของวาล์วผสมปุ๋ยให้แน่ใจว่าใส่ทางน้ำเข้าและออกถูกต้อง
- ตรวจสอบความพร้อมของปั๊มน้ำซึ่งเป็นส่วนสำคัญที่ทำให้เกิดแรงดันน้ำในช่วงแรก
- ตรวจสอบปริมาณน้ำที่ไหลในระบบ เช่น การตรวจสอบปั๊มน้ำอย่างสม่ำเสมอว่าทำงานปกติมั้ย ขนาดของท่อทางเข้าและออกต้องเหมาะสมกับเกลียวของหัวฉีด
- ตรวจสอบและทำความสะอาดท่อบ่อยๆเพื่อป้องกันสิ่งอุดตันทั้งจากสิ่งสกปรกและตะไคร่
บทส่งท้าย
การทำความเข้าใจการทำงานของวาล์วผสมปุ๋ยเป็นเรื่องที่สำคัญเพราะจะเห็นว่าวาล์วดูดปุ๋ยนี้สามารถนำไปปรับใช้ได้กับระบบชลประทานหลายแบบ ถ้าหากเกษตรกรเข้าใจและนำไปปรับใช้กับระบบที่มีในสวนจะช่วยทำให้การทำงานในสวนมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น และยังช่วยลดต้นทุนและแรงงานได้อีก ท้ายที่สุดนี้การเปลี่ยนจากเกษตรกรยุคเก่าเป็นเกษตรกรยุคใหม่นั้นไม่ใช่เรื่องยาก แต่การทำความเข้าใจถึงการทำงานของระบบที่นำมาใช้ในการเปลี่ยนแปลงเป็นเรื่องสำคัญ เพื่อให้สามารถใช้งานได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ และพร้อมสำหรับการแก้ปัญหาทันที




